|
SUNUŞ
Bir kez uygun teknik protokoller çizildiğinde, en iyi kaliteli görüntüler elde edildiği ve olgular görüntüleme arşiv ve iletişim sistemlerinde sıralandığında, tanısal sorumluluk radyoloji okuma odasına ulaşır. Radyolog basit bir şekilde “sözcükler döşemek” yerine gerçek bir sonuca ulaşmalıdır. Kesin tanıya ulaşamadığımızda, mantıklı bir ayırıcı tanı önermeliyiz. Aşırı uzun bir liste faydasızdır; aşırı kısa bir liste de yanıltıcı olabilir. Faydalı bir ayırım bazı tozlu kitaplardaki ezbere okumadan veya geçmişteki bir dersteki hatırlatıcı bir ipucundan daha fazlası olmalıdır. Bunun yerine ilgili klinik bilgiyi ve kılavuz görüntüleme bulgularını hesaba katmalıyız.
Aklımızdaki bu görüşlerle birlikte biz Amirsys’te bizim Uzman Ayırıcı Tanılar serilerini –kısaca EXPERTddx/UZMANAyırcıTanı hazırladık. Radyoloji alt uzmanlığındaki tüm lider uzmanlar ilgili oldukları alanlarda en üst ayırıcı tanıları, spesifik anatomik yerleşimleri, genel görüntüleme bulgularını, modalite-spesifik bulguları ve klinik temelli endikasyonları kapsayan bir şekilde tanımladılar. Uzmanlarımız her bir EXPERTddx/UZMAN Ayırıcı Tanı için hem tipik hem farklı çok sayıda görüntü topladı. Olası tanıları gösteren en az sekiz güzel görüntünün her bir özelliğine ilgili görüntüleme bulgularına dikkat çeken başlıklar eşlik etti. Yüzlerceden fazlası her kitaba eşlik eden eKitap özelliğinde mevcuttur. Klasik Amirsys tarzında her bir EXPERTddx/UZMANatl esaslar olmak üzere mevcut bilgiyle biçimlenen maddelendirilmiş metin içerir. Sıklığına göre Sık Görülenler, Daha Az Görülenler ve Ender, Fakat Önemli olarak derecelendirilmiş şekilde tanılar için yardımcı ipuçlarını bulacaksınız.
Bizim EXPERTddx/UZMANAyırıcıTanı serilerimiz radyologların güvenilir - aslında, uzman - kararlara ulaşmalarına yardım etmek için hazırlanmıştır. Gerek radyolog olarak çalışıyor gerekse eğitimdeki stajyer doktor/asistan olsanız dahi, EXPERTddx/UZMAN Ayırıcı Tanı serileri hemen pratik bir şekilde “uzandığınız” kaynağınız olacaktır.
Anne G. Osborn, MD
Yönetici Başkan Yardımcısı ve Editör, Amirsys Inc.
Paula J. Woodward, MD
Yönetici Başkan Yardımcısı ve Tıbbi Müdür, Amirsys Inc.
ÖNSÖZ
Biz katlanarak genişleyen sayılardaki tanılar ve ilgili görüntüleme özellikleriyle uğraştıkça, kas-iskelet radyolojisi dünyası gerektirdiği dev bilgi tabanıyla birlikte ürkütücü bir hale geliyor. Biz hepimiz bu alt-uzmanlığın “en-tepede” kalması için gereken dik yokuşlu öğrenme eğimi için sürekli olarak atak yapıyoruz ve görüntüleme bulguları veya klinik sunumu da kapsayan spesifik sorulara çabucak yönlendiren kaynak materyali sunuyoruz. Uzman Ayırıcı Tanı: Kas-İskelet bu gereksinime hitap eden eşsiz bir koleksiyondur; travma, artrit, tümör, konjenital ve metabolik hastalığı içeren geniş kas-iskelet hastalıkları spektrumunu örten 200’ün üzerinde uzman ayırıcı tanılarını sunmaktadır. Listeler yazarların günlük işlerinde en faydalı olduğunu hissettiklerinden oluşmaktadır. Oluşum yatkınlığına göre organize edilir ve burada ayırıcılık olasılıkları arasında daha ileri ayırım sağlayan hem metin hem de görüntü vardır.
Kitabın üç ana bölümü vardır. “Klinik Temelli” ayırıcılar ağrının kaynağını belirlemek için genel bir emir verildiğinde (örneğin, “lateral kalça ağrısı”, “alt ekstremitede sinir sıkışması”) veya klinikte gözlenen anormallikte (örneğin, “kavus ayak deformitesi”, “gençlerde artrit”, “hemihipertrofi”) size en iyi hizmeti sunacaktır. “Görüntü Temelli” ayırıcılar göreceli olarak kısa ayırıcıları olan benzersiz bir görüntünüz olduğunda (örneğin “kemiğin hedef lezyonları”, “nodüler kalsifikasyon”, “T1’de parlak sinyal veren lezyon”, “genişlemiş periferal sinirler”) size en iyi hizmeti sunacaktır. “Anatomi Temelli” ayırıcılar listesi bu kas-iskelet metininde gerektiği kadar uzundur. Anormalliklerin anatomik yeri kas-iskelet sisteminde kritik öneme sahiptir. Böylece burada bazı spesifik kemik ve eklem yerleşimlerini içeren listeler (örneğin “soliter kaburga lezyonu”, “tibial eğrilme”, “diz civarında sıvı birikimleri”) vardır. Ayrıca burada daha genel yerleşimli anatomik ayırıcı listeler (örneğin “yassı kemik, kabarcıklı lezyon”, “uzun kemik, tüp şeklinin azalması”, “MKF-baskın artrit”) de vardır. Uzun kemik ayırıcılar listeleri arasında kemiğin uzunluğu boyunca yerleşimine göre olduğu kadar (epifizeal/subkondral, metafizeal, diyafizeal) kemiği enine transvers geçen yerleşimine göre (santral, eksantrik, kortikal temelli, yüzey yerleşimli) de bir ayırt edicilik olduğunu fark edin.
İçindekiler tablosuna bir göz atmanız ve kitabın planına kendinizi alıştırmanız birkaç dakika alır. Sonra tanımak için baktığınız bir anormalliğin birkaç listede bulunabileceğinin farkına varacaksınız. Örneğin bir çocuğun pelvik kuşağındaki multipl agressif lezyonlardan oluşan bir anormallik anatomi temelli bölümde “yassı kemikler, yaygın lezyon” listesine dahil olacaktır, ama görüntü temelli bölümde “polyostotik lezyon, çocuk” listesinde de tartışılacaktır. Diğer bir örnek akroosteoliz ve DİF erozyonları gösteren el radyografisi olabilir. Bu anatomi temelli listede hem “eklemler” altında bulunan “IF-baskın artrit” olarak hem de anatomi temelli listede “el ve ayak parmakları” altında listelenmiş bulunan “akroosteoliz”e dahil edilecektir. İçindekiler tablosunun incelenmesi bu kaynağın en iyi kullanımını sağlamak için değerli olacaktır.
Umarız ki günlük radyoloji pratiğinizde ve uzmanlığımıza girerseniz bir çalışma rehberi olan bu kitabı faydalı bulursunuz. Bu kitap ortopedik cerrahlar, fiziyatristler, romatologlar ve diğer doktorlar için de faydalı olmalıdır. Tabii ki bazı ayırıcıları tartışmayı ihmal etmemiz kaçınılmazdır (buna rağmen Beyin ve Omurga bölümlerinde bulunan omurga tartışmalarının çoğunluğunu hatırlayın). Bazı listelerdeki birtakım patolojileri ihmal etmemiz ve listede tartışılabilir olanları sıralamamız nerede ise kaçınılmazdı. Yorumlarınızı ve önerilerinizi duymak bizi mutlu edecektir. eKitap şirketi listemizi eklemeye, değiştirmete ve güncellemeye izin vermektedir. Bana bjmanaster@amirsys.com’a e-mail atın ve önerilerinizi dikkate alacağız.
B.J.Manaster, MD, PhD, FACR
Radyoloji Profesörü
Utah Üniversitesi Tıp Okulu
Salt Lake City, UT
İÇİNDEKİLER
Yassı Kemikler
Yassı Kemikler, Permeatif (İçe Doğru Yayılan) Lezyon I–2
Yassı Kemikler, Permeatif (Yayılmacı) Lezyon I–6
Uzun Kemikler
Uzun Kemik, Epifizeal: Düzensiz veya Kesikli I–12
Uzun Kemik, Epifizeal, Aşırı Büyüme/Balonlaşma I–16
Uzun Kemik, Epifiz, Skleroz/Fildişi I–18
Uzun Kemik, Epifizeal/Apofizeal/Subkondral Litik Lezyon I–22
Uzun Kemik, Metafizeal
Uzun Kemik Apofizeal, Epifizeal/Apofizeal/Subkondral Litik Lezyon I–24
Uzun Kemik, Metafizeal Bandlar ve Çizgiler I–26
Uzun Kemik, Metafizeal Çanaklaşma I–30
Uzun Kemik, Metafizeal Saçaklanma I–32
Uzun Kemik, Santral Metafizeal Lezyon, Non-Agressif I–34
Uzun Kemik, Santral Metafizeal Lezyon, Agressif I–40
Uzun Kemik, Metafizeal Lezyon, Baloncuklu I–44
Uzun Kemik, Eksantrik Metafizeal Lezyon, Non-Agressif I–48
Uzun Kemik, Eksantrik Metafizeal Lezyon, Agressif I–52
Uzun Kemik, Kortikal Tabanlı Metafizeal Lezyon I–56
Uzun Kemik, Yüzey Lezyonu (Jukstakortikal) I–60
Uzun Kemik, Meta-Diafizeal
Uzun Kemik, Santral Diafizeal Lezyon, Non-Agressif I–66
Uzun Kemik, Diafizeal Lezyon, Agressif: Erişkin I–70
Uzun Kemik, Diafizeal Lezyon, Agressif: Çocuk I–74
Uzun Kemik, Endosteal Kalınlaşma ile Agressif Diafizeal Lezyon I–78
Uzun Kemik, Kortikal Tabanlı Sklerotik Lezyon, Sklerotik I–80
Uzun Kemik, Kortikal Tabanlı Diafizeal Lezyon, Litik I–84
Uzun Kemik, Yaygın Kortikal/Endosteal Kalınlaşma I–90
Tibial Metadiafizeal Kortikal Tabanlı Lezyon I–94
Uzun Kemik, Tübülasyon Bozukluğu I–96
Uzun Kemik, Tübülasyon Bozukluğu (Aşırı Tübülasyon) I–102
Uzun Kemik, Büyüme Plağı
Büyüme Plağı, Prematür Fizeal Kapanma I–106
Büyüme Plağı, Genişlemiş Fizisler I–108
Periost
Periost: Agressif Periostit I–112
Periost: Solid Periostit I–116
Periost: Tuhaf Horizontal Periost Reaksiyonu I–122
Periost: Multipl Kemiklerin Periostiti/Akropaki, Erişkin I–126
Periost: Multipl Kemiklerin Periostiti/Akropaki, Çocuk I–130
Eklem Temelli
Normal Kemik Dansitesi ile Artrit I–134
Osteopeni ile Artrit I–138
Prodüktif Değişikliklerle Artrit I–142
Eroziv Artrit I–146
Mikst Eroziv/Prodüktif Artrit I–152
Büyük Subkondral Kistlerle Artrit I–154
Atrofik Eklem Destrüksiyonu I–158
Artritis Mutilans I–162
Nöropatik Osteoartropati I–164
Korunmuş Kıkırdak Aralığı ile Artrit I–166
Genişlemiş Eklem Aralığı I–170
Ankiloz I–176
Kalsifiye İntraartiküler Cisim/Cisimler I–180
Kondrokalsinozis I–184
Periartiküler Kalsifikasyon I–186
MKF-Baskın Artrit I–192
İF-Baskın Artrit I–194
Monoartrit I–198
İntraartiküler Kütle I–202
Litik/Kistik Lezyonlarla Artroplasti I–206
Omuz Kuşağı ve Üst Kol
Klavikula Lezyonları, Nonartiküler I–210
Distal Klaviküler Rezorpsiyon I–212
Proksimal Humerus, Medial Metafiz Erozyonu I–214
Glenohumeral Kötü Dizilim (Malalignment) I–216
Anterosüperior Labral Varyasyonlar/Patoloji I–218
Omuzda Sıvı Birikimleri I–224
Dirsek ve Ön Kol
Radial Displaziler/Aplazi I–226
Ön Kol Deformiteleri I–228
El Bileği ve El
Karpal Kistik/Litik Lezyonlar I–232
Anormal Radiokarpal Açı I–234
El ve Ayak Parmakları
Araknodaktili I–238
Bir Parmakta Yumuşak Doku Kütlesi I–240
Akroosteoliz I–246
Akroosteoskleroz I–250
Falangeal Kistik/Litik Lezyonlar I–252
Sesamoiditler I–258
Kısa Metakarpal/Metatarsaller I–260
Ulnar Deviasyon (MKF Eklemler) I–264
Parmağın Şişliği ve Periostiti (Daktilit) I–266
İntervertebral Disk
Bir Disk Mesafesini Geçen Lezyonlar I–268
Disk Mineralizasyonu I–270
Paraspinal Anormallikler
C1’e Anterior Ossifikasyon/Kalsifikasyon I–274
Paravertebral Ossifikasyon ve Kalsifikasyon I–276
Anterior Omurga Boyunca Lineer Ossifikasyon I–280
Vertebra Şekli
Mermi Şeklinde Vertebra/Anterior Vertebra Cismi Gagalaşması I–282
Konjenital ve Edinilmiş, Çocukluk Çağı Platispondilisi I–284
Balık Vertebra (Bikonkav) veya H-Biçiminde Vertebra I–288
Bir veya Daha Fazla Vertebranın Kareleşmesi I–290
Vertebral Lezyonlar
Vertebra Cismi Sklerozu I–292
Spinal Osteofitler I–298
Vertebra Cisminden Kaynaklanan Lezyonlar I–300
Posterior Elementlerden Kaynaklanan Lezyonlar I–307
Kaburgalar
Kaburga Çentiklenmesi, İnferior I–308
Kaburga Çentiklenmesi, Süperior I–310
Soliter Kaburga Lezyonu I–312
Pelvis
Sakroiliitis, İki Taraflı Simetrik I–316
Sakroiliitis, İki Taraflı Asimetrik I–320
Sakroiliitis, Tek Taraflı I–322
Prodüktif Değişiklikler/Füzyon ile Simfizis Pubis I–324
Simfizis Pubis, Genişleme I–326
Supra-Asetabuler İliak Destrüksiyon I–330
Kalça ve Uyluk
Protrusio Asetabuli I–334
Koksa Magna Deformitesi I–338
Kalçanın Labral Yırtıkları, Etyoloji I–340
Diz ve Alt Bacak
Distal Femur İnterkondiler Çentiğin Genişlemesi I–346
Patellar Litik Lezyonlar I–348
Tibial Eğrilme I–352
Dizde Sıvı Birikimleri I–356
Popliteal Kütle, Ekstraartiküler I–362
Menisküs Boyutlarındaki Değişiklikler I–366
Genu Valgum (Çarpık Bacak) I–370
Genu Varum (Eğri Bacak Deformitesi) I–372
Ayak ve Ayak Bileği
Aşil Tendon Kalınlaşması/Genişleme I–374
Kalkaneal Erozyonlar, Posterior Tüberkül I–376
Retrokalkaneal Bursit I–380
Ayakta Yumuşak Doku Kütlesi I–382
Talar Gaga I–388
Tarsal Kistik/Litik Lezyonlar I–390
Radyografi/BT, Kemik
Poliostotik Lezyonlar, Erişkin II–2
Poliostotik Lezyonlar, Çocuk II–8
Soliter Karışık Görüntülü Litik Lezyonlar II–14
Sklerotik Kemik Lezyonu, Soliter II–20
Sklerotik Kemik Lezyonları, Multipl II–26
Santral Parlaklık/Lusensi ile Birlikte Olan Sklerotik Lezyonlar II–32
Sekestrasyon II–36
Kemiğin Hedef Lezyonları II–40
Matriks-İçeren Kemik Lezyonları II–44
Agressif Görünebilen Benign Kemik Lezyonları II–50
Kemiğe Metastazlar II–56
Yaygın Artmış Kemik Yoğunluğu, Erişkin II–60
Yaygın Artmış Kemik Dansitesi, Çocuk II–64
Sklerozan Displaziler II–68
Hipertrofik Kallus Formasyonu II–74
Kemik-İçinde-Kemik Görünümü II–76
Osteopeni II–80
Osteoporoz, Yaygın II–82
Bölgesel Osteoporoz II–88
Kortikal Galeri/Kortikal Tünelleşme II–92
Psödoartroz II–94
Entezopati II–96
Tendon ve Ligamentöz Ossifikasyon II–100
Kemik Yaşı, İlerlemiş II–102
Kemik Yaşı, Gecikmiş II–104
Radyografi/BT, Yumuşak Doku
Yumuşak Doku Ossifikasyonu II–106
Nodüler Kalsifikasyon II–110
Çizgisel (Linear) ve Eğri (Curvilinear) Şeklinde Kalsifikasyon II–116
Kalsifikasyon İçeren Yumuşak Doku Neoplazmı II–122
MR, Kemik
Kemik İliği Ödemi Sendromları (Proksimal Femur) II–126
Subkondral Ödem-Benzeri Sinyal II–130
Anormal Epifizeal Kemik İliği Sinyali II–132
Kemik İliğinde Yağ Artışı II–136
Kemik İliği Hiperplazisi II–140
Sıvı/Sıvı Düzeyleri ile Kemik Lezyonları II–144
MR, Yumuşak Doku
Parlak T1 Sinyali ile Lezyon II–146
Ağırlıklı Olarak Düşük T1 ve T2 Sinyali ile Yumuşak Doku Lezyonları II–150
Sıvı/Sıvı Düzeyleri ile Yumuşak Doku Lezyonları II–154
Yumuşak Dokuların Hedef Lezyonu II–158
Kistik Kütleler II–160
Subkutan Kütle II–166
Genişlemiş Kas II–172
Kas Atrofisi II–176
İntermuskuler Ödem II–180
Tenosinovit/Tenosinoviyal Sıvı II–184
Genişlemiş Periferik Sinirler II–186
MR, Eklem
İntraartiküler Düşük Sinyalli Materyal, Tüm Sekanslarda II–190
Ultrason
Anekoik/Yankısız Kütle II–194
Nükleer Tıp
Fotopenik Lezyonlar ve Yanlış Negatif Taramalar II–196
Kemik Taramasında Yumuşak Doku Tutulumu II–198
Superscan II–204
Omuz Kuşağı ve Üst Kol
Ağrılı veya Genişlemiş Sternoklavikular Eklem III–2
Rotator Manşet Semptomları III–4
Omuz İnstabilitesi III–8
Anteroinferior Labral/Kapsüler Hasar III–12
Sinir Tuzaklanması (Entrapment), Omuz III–14
Dirsek ve Ön Kol
Çocuklar ve Genç Erişkinlerde Dirsek Deformiteleri III–16
Lateral Dirsek Ağrısı III–18
Medial Dirsek Ağrısı III–22
Olekrenon Bursiti III–26
Sinir Tuzaklanması, Dirsek ve El Bileği III–28
El Bileği ve El
El Bileği Kliki /Klankı/İnstabilite III–32
Ulnar Taraf El Bileği Ağrısı III–36
Radial Taraf El Bileği Ağrısı III–42
Pelvis, Kalça ve Uyluk
Kasık/Kalça Ağrısı III–48
Lateral Kalça Ağrısı III–54
Çatırdayan Kalça III–58
Uyluk Ağrısı III–60
Sinir Tuzaklanması, Alt Ekstremite III–64
Kalça Ağrısı, Yaşlı Hasta III–68
Ağrılı Kalça Replasmanı III–74
Diz ve Bacak
Ön Diz Ağrısı III–80
Medial Diz Ağrısı III–86
Baldır Ağrısı III–92
Ağrılı Diz Replasmanı III–98
Ayak Bileği ve Ayak
Anterior Ayak Bilek Ağrısı/Sıkışma III–104
Medikal Ayak Bileği Ağrısı III–108
Lateral Ayak Bileği Ağrısı III–114
Topuk Ağrısı III–120
Ayak Topuğunda Ağrı III–126
Pes Plano Valgus (Düz Taban) III–132
Kavus Ayak Deformitesi III–136
Konjenital Ayak Deformitesi III–138
Diyabetik Ayak Komplikasyonları III–142
Omurga
Ağrılı Skolyoz III–144
Sistemik Hastalık
13-19 Yaş Grubunda Artrit III–148
Kas-İskelet Belirtileri ile Birlikte Anemi III–152
Avasküler Nekroz III–156
Heterotopik Ossifikasyon III–162
Raşitizm ve Osteomalasi III–166
Yumuşak Doku Kontraktürleri III–170
Kısa Ekstremite, Tek Taraflı III–172
Hemihipertrofi III–178
Fokal Devlik/Makrodaktili III–180
Major Omurga Tutulumu ile Birlikte Cücelik III–184
Kısa Ekstremitler ile Cücelik III–186
Kısa Kaburgalar ile Cücelik III–188
Horizontal Asetabuler Çatı ile Cücelik III–190
İndeks
|